• youtube
  • facebook

Nở rộ dịch vụ tín dụng đen tại Bắc Kạn (Kỳ I)

Hình thức huy động vốn và cho vay vốn tín dụng không thông qua tổ chức, hệ thống Ngân hàng, còn gọi là tín dụng đen đang nở rộ trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn những năm gần đây. Lãi suất cắt cổ, rủi ro cao đã gây ra nhiều hệ lụy đau lòng, đặt ra nhiều vấn đề trong việc siết chặt quản lý hình thức tín dụng này trên địa bàn tỉnh.

Góc khuất mạng lưới tín dụng đen                     

Trên nhiều tuyến đường ở thành phố Bắc Kạn cũng như các khu vực dân cư, chợ đang xuất hiện ngày càng nhiều các cửa hiệu cầm đồ. Mặc dù được cấp phép cơ sở kinh doanh cầm đồ nhưng trên nhiều biển đều quảng cáo thêm dịch vụ hỗ trợ tài chính, cho vay tín dụng theo hình thức cho vay “nóng”, vay trả góp với nhiều ưu đãi như “vay tiền không cần thế chấp”, “thủ tục đơn giản, nhanh chóng có tiền trong ngày".
 
Trong vai một người cần gấp tiền để thanh toán tiền hàng, chúng tôi đến cửa hiệu cầm đồ, hỗ trợ tài chính D.B (tên cửa hàng đã thay đổi) để vay “nóng” tiền. Sau khi nghe trình bày cần tiền gấp trong ngày, chủ cửa hiệu hướng dẫn vay theo hình thức “bốc bát”. Nghĩa là vay trên giấy tờ là 10 triệu đồng thì chỉ được cầm về 8 triệu đồng (để lại 2 triệu đồng là tiền lãi) trong vòng 50 ngày, tôi phải trả đủ số tiền 10 triệu đồng (chủ cửa hiệu sẽ thu số tiền gốc theo hình thức mỗi ngày trả góp 200 nghìn đồng).


 Hiện nay trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn có hơn 40 cơ sở kinh doanh cầm đồ, đặt ra vấn đề phải siết chặt quản lý loại hình dịch vụ này.

Để được vay theo hình thức “bốc bát”, yêu cầu chỉ cần người vay có chứng minh thư nhân dân và sổ hộ khẩu. Khi thấy tôi chần chừ vì không mang theo sổ hộ khẩu, chủ hiệu động viên “chị yên tâm, chỉ cần về lấy sổ hộ khẩu là có tiền giao ngay”. Khi chúng tôi ngỏ ý chỉ vay 3 ngày sẽ trả, không vay đến 50 ngày thì anh này cho biết: Hiện giờ ở đâu cũng áp dụng hình thức này vì tiện lợi, đơn giản dù chị có vay 3 ngày hay 50 ngày thì vẫn phải trả số tiền lãi là 2 triệu đồng, không chỗ nào làm khác đâu, chị cần thì về lấy gấp để có tiền sớm…
 
Để tìm hiểu thêm, chúng tôi tiếp cận với người tên Y ở phường Phùng Chí Kiên thì nhận được lời từ chối với yêu cầu phải có tài sản thế chấp mới cho vay, nhưng sau đó nhắn lại nếu thế chấp bằng giấy tờ thì chỉ nhận Giấy chứng minh công an nhân dân. Nếu có sẽ được vay với lãi suất ưu đãi là 3.000 đồng/triệu/ngày (tương đương với lãi suất 9%/ngày, 108%/năm.
 
Một “cò” tín dụng chợ đen tên L ở phường Đức Xuân, thành phố Bắc Kạn cho biết, sau tết số người có nhu cầu vay nóng tìm đến họ tăng lên 2-3 lần thời điểm gần đây, đối tượng vay rất đa dạng, từ các chủ hàng tạp hóa nhỏ đến cán bộ công chức cần tiền gấp. Sau khi giới thiệu thành công thì sẽ được chủ nợ chi cho một khoản tiền môi giới, thường thì từ 500 nghìn đồng đến 1 triệu đồng tùy vào số tiền vay.
 
Có cung ắt có cầu, hiện nay trên thị trường tồn tại hai loại “tín dụng đen”. Loại một, do một số đối tượng dùng mồi nhử lãi suất cao, cực hấp dẫn, tạo dựng lý do đầu tư để vay vốn, hoặc lợi dụng uy tín để vay sau đó chiếm dụng hoặc chiếm đoạt. Điển hình như vụ việc Công ty TNHH Quốc Cường Bắc Kạn tại tổ 10B, phường Đức Xuân, TP Bắc Kạn đưa ra quảng cáo dự án xây dựng Khu du lịch Bắc Kạn và Bệnh viện quốc tế Bắc Kạn với số tiền đầu tư hơn 500 tỷ đồng. Chỉ gần một tháng từ ngày 27/7-23/8/2016, công ty đã huy động vốn được số tiền 24 tỷ đồng, trong khi trên thực tế, các dự án trên đều không có và chưa được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
 
Vụ thứ hai là việc huy động vốn qua mạng, tồn tại trong hai tháng 7 và 8/2015 đã huy động được trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn hơn 1 tỷ đồng với lãi suất 90%/tháng với đối tượng gửi số tiền ít (F1), với những cá nhân gửi nhiều tiền hoặc giới thiệu được thêm người tham gia gửi tiền (F2), lãi suất lên đến 120%/tháng. Sau khi huy động được tiền của người dân, trang mạng này đã bị các đối tượng tự đánh sập để bỏ trốn. Hiện hai vụ án này đang được cơ quan điều tra tiến hành khởi tố. Tuy nhiên đây chỉ là hai vụ án được phát hiện còn đằng sau đó rất nhiều vụ việc huy động vốn để đầu tư, làm ăn với số tiền lớn, lãi suất khủng đang diễn ra âm ỉ, nhức nhối trên địa bàn tỉnh hiện nay.
 
Đối với loại tín dụng đen thứ hai chủ yếu do một bộ phận người dân gặp khó khăn về kinh tế, không có tài sản thế chấp, không có điều kiện tiếp cận với vốn Nhà nước nên phải vay nặng lãi với lãi suất cắt cổ, do không có, hoặc không cần tài sản thế chấp nên mức tiền cho vay thường chỉ giới hạn từ 100 triệu đồng trở xuống.
 
Đáng nói, hoạt động tín dụng đen trên địa bàn tỉnh ngày càng tinh vi và phức tạp, khi không chỉ những cơ sở kinh doanh cầm đồ thực hiện hoạt động cho vay nặng lãi, mà hoạt động này đang diễn ra rầm rộ, khi chủ các nhà nghỉ, quán ăn, quán bán hàng tạp hóa, sửa chữa xe máy... cũng tham gia vào hoạt động này.
 
Để tiếp cận các đầu mối cho vay này không dễ khi các đối tượng cho vay nặng lãi thường phân cấp để hoạt động, người vay chỉ thực hiện giao dịch với các “chân rết” mà không gặp được người chủ; hoặc phải thông qua các cấp giới thiệu, cấp 1 (tạm gọi là anh em họ hàng thân quen của chủ nợ) giới thiệu thì người vay không cần phải thế chấp tài sản hoặc thế chấp giấy tờ mà chỉ cần ký giấy vay tiền; cấp 2 (hay còn gọi là “cò”) giới thiệu thì chủ nợ yêu cầu phải có tài sản hoặc giấy tờ cá nhân thì mới cho vay. Điều này đặt ra vấn đề cần phải siết chặt quản lý với các đối tượng cho vay nặng lãi này như thế nào khi hoạt động của các đối tượng rất chặt chẽ, kín đáo.
 
Muôn kiểu đòi nợ thuê
 
Khi dịch vụ tín dụng đen nở rộ kéo theo sau nó là dịch vụ đòi nợ thuê hết sức manh động và liều lĩnh. Chị H, ở tổ 4 phường Đức Xuân, thành phố Bắc Kạn cho biết: Thời gian gần đây chị thấy trước cửa nhà thường có những đối tượng lạ mặt xuất hiện, dòm ngó rồi đi quanh ngôi nhà của hàng xóm dò hỏi, đến khi nhà hàng xóm vỡ nợ phải bán nhà chị mới biết đó là những người đòi nợ thuê túc trực hằng ngày để đòi nợ.
 
Đã nhiều tháng nay, chị D, phường Đức Xuân luôn sống trong cảnh lo sợ, do chưa trả được các khoản tiền vay “nóng” nên các đối tượng đòi nợ thuê luôn bám sát chị từ nhà tới cơ quan, ra chợ… Không những đe dọa bằng lời nói, chị còn bị các đối tượng này áp sát, dùng vũ khí đe dọa, nhằm gây áp lực trả nợ.
 
Cùng với đó, việc vay mượn - đòi nợ - siết nợ hiện nay cũng đang tập trung vào các đối tượng nghiện lô đề, cờ bạc, cá độ bóng đá do thua sạch nên phải vay mượn “tín dụng đen” để “đập” chỗ này “vá” chỗ kia, lãi mẹ đẻ lãi con cộng thêm tiền vay ban đầu khiến việc con nợ chi trả chủ nợ dường như là không thể. Anh T, một con nghiện cờ bạc cũng ở phường Đức Xuân vay 6 triệu đồng của một chủ nợ với lãi suất 3.000 đồng/ngày, đến nay tổng số tiền lãi và gốc đã lên tới hơn 10 triệu đồng, nhưng do không có thu nhập nên việc trả nợ đối với anh lúc này là bất khả thi, chỉ khổ cho vợ con anh khi thường xuyên phải chịu đựng cảnh các chủ nợ đến nhà đòi tiền gắt gao.
 
Thực tế cho thấy, để giải quyết “nhanh - gọn - dứt điểm” hợp đồng, các chủ nợ thường sẵn sàng sử dụng phương thức dùng các đối tượng có tiền án, tiền sự để đe dọa, khủng bố con nợ như theo dõi, gọi điện đe dọa, thường xuyên túc trực đòi nợ tại nhà riêng hoặc nơi làm việc của con nợ. Với tỉ lệ ăn chia thường là 10-40% tổng số tiền thu về nên những đối tượng đòi nợ thuê rất quyết liệt trong việc áp sát đối tượng nợ. Để đạt được mục đích những đối tượng đi đòi nợ không từ một thủ đoạn nào, ngoài việc đòi nợ, siết nợ bằng cách uy hiếp con nợ bằng vũ khí, đe dọa… đây là một trong những điều kiện để nhen nhóm nên những đối tượng, ổ nhóm côn đồ lộng hành, coi thường pháp luật, gây mất an ninh trật tự công cộng.
 
Điển hình, khoảng 23 giờ ngày 18/11/2016, tại nhà ông T.T.V. tổ 18 phường Sông Cầu, do vợ ông là bà C. vay nợ tiền không trả đúng hạn nên bị N.D.P trú tại tổ 7B đã cùng hai thanh niên khác đến nhà đòi nợ. Do không gặp được bà C. nên nhóm này đã chửi bới và dùng gạch đá ném vào nhà ông V. gây thiệt hại tài sản và gây mất trật tự nơi công cộng. Công an thành phố Bắc Kạn đã làm rõ sự việc, ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính 3 đối tượng đòi nợ nói trên. Đêm 22, rạng 23/12/2016, tại Cửa hàng vàng bạc T. thuộc tổ 4 phường Sông Cầu cũng bị các đối tượng đổ chất bẩn (sơn pha nhớt thải) vào nhà, việc này có liên quan đến hoạt động đòi nợ, chưa rõ đối tượng thực hiện...
 
Các đối tượng đòi nợ thuê thường là những thành phần bất hảo như nghiện ma túy, không có việc làm nên chúng thường rất manh động, lì lợm khiến nhiều người lo sợ. Bởi vậy để kiểm soát hoạt động đòi nợ thuê theo băng, nhóm đang hình thành trên địa bàn tỉnh hiện nay, các cơ quan pháp luật cần kiên quyết trấn áp, xử lý nghiêm các cá nhân, tổ chức đòi nợ thuê theo kiểu xã hội đen. Các cơ quan như tòa án, thi hành án dân sự cần xem xét giải quyết các vụ án liên quan đến đòi nợ nhanh gọn, hiệu quả, tạo được lòng tin của nhân dân./.

create

C.T / baobackan.org.vn